Bodrum Denizcilerinden 7590 Sayılı Kanun’a Tepki: “Turizm Tekneleri Gemilerle Aynı Kefeye Konuldu”
BODRUM – Muğla'nın Bodrum ilçesinde faaliyet gösteren deniz turizmi sektörü temsilcileri, 31 Temmuz 2026 tarihinde Resmî Gazete'de yayımlanarak yürürlüğe giren 7590 sayılı Kanun'un, küçük ve orta ölçekli turizm teknelerini büyük ticaret gemileriyle aynı yaptırımlara tabi tuttuğunu belirterek düzenlemeye tepki gösterdi. Bodrum Denizciler Derneği, özellikle eksik gemiadamı için getirilen 250 bin TL idari para cezasının sektörü iflasa sürükleyebileceğini savundu.
"Deniz Turizmi Büyük Gemilerle Aynı Ceza Terazisine Konulamaz"
Bodrum Denizciler Derneği Başkanı Tuna Altunkaya, yaptığı açıklamada yeni yasal düzenlemenin deniz turizminin ekonomik yapısını ve işletme ölçeklerini dikkate almadığını belirtti.
Altunkaya, "Deniz turizmi büyük gemilerle aynı ceza terazisine konulamaz. Bu yasayla onlarca denizci iflas eder. Bir kefeye kiloları, diğer kefeye daraları koyarsanız terazinin şakülü kayar. Ulaştırma ve Altyapı Bakanlığı'nı bu hatanın düzeltilmesi için göreve davet ediyoruz. Deniz turizmi cezalandırılıyor." ifadelerini kullandı.
Küçük Tur Tekneleri ile Büyük Gemilere Aynı Ceza
7590 sayılı Kanun kapsamında, gemilerin asgari donatım belgesinde belirtilen gemiadamı sayısının eksik olması halinde eksik her personel için 250 bin TL idari para cezası uygulanacak.
Denizciler, düzenlemede;
- Geminin büyüklüğü,
- Yolcu kapasitesi,
- Faaliyet alanı,
- İşletmenin ekonomik ölçeği,
- İhlalin geçici veya sürekli olması,
- Can ve seyir güvenliğine etkisi
gibi kriterlerin dikkate alınmadığını belirterek, küçük turizm tekneleri ile binlerce grostonluk ticaret gemilerinin aynı yaptırım kapsamında değerlendirilmesini "ölçüsüz" olarak nitelendirdi.
"Bir Sezon Değil, İşletmenin Sonu Olabilir"
Bodrum Denizciler Derneği'ne göre iki personelle çalışan küçük bir gezi teknesinde bir çalışanın eksik olması halinde uygulanacak 250 bin TL ceza, iki personel eksikliğinde 500 bin TL'ye, üç personel eksikliğinde ise 750 bin TL'ye ulaşıyor.
Sektör temsilcileri, bu tutarların küçük aile işletmeleri, guletler ve günübirlik gezi tekneleri açısından bir sezonluk zarar değil, işletmenin tamamen kapanması anlamına gelebileceğini ifade ediyor.
"Güvenliğe Değil, Ölçüsüz Cezaya Karşıyız"
Altunkaya, denizde can ve seyir güvenliğinin tartışılmaz olduğunu vurgulayarak, güvenlik gerekçesiyle getirilen yaptırımların ihlalin ağırlığı ve oluşturduğu risk ile orantılı olması gerektiğini söyledi.
Açıklamada, personelin hastalanması, acil nedenlerle tekneden ayrılması veya belge işlemlerindeki kısa süreli gecikmeler gibi geçici durumlarla bilinçli personel çalıştırmama fiillerinin aynı cezaya tabi tutulmasının hukuki açıdan hakkaniyet ilkesine aykırı olduğu savunuldu.
Aynı Kanunda Boya Göre Ceza Var, Personel Eksikliğinde Yok
Denizciler, aynı kanunda bazı denizcilik cezalarının tekne boyuna göre kademelendirildiğine dikkat çekerek, seyir izin belgesi ihlallerinde 10 metre altı, 10-25 metre arası ve 25 metre üzeri tekneler için farklı ceza uygulanırken, personel eksikliğinde bu ayrımın yapılmamasını eleştirdi.
"Karadaki Turizm Destekleniyor, Deniz Turizmi Cezalandırılıyor"
Açıklamada, 7590 sayılı Kanun'un turizm belgeli konaklama tesislerine sigorta primi desteği sağladığı, ancak deniz turizmi işletmelerinin bu destek kapsamına alınmadığı belirtildi.
Bodrum Denizciler Derneği, "Karadaki turizm işletmeleri desteklenirken deniz turizmi ağır para cezalarıyla karşı karşıya bırakılıyor. Bu yaklaşım Türkiye'nin deniz turizmi politikasıyla bağdaşmıyor." değerlendirmesinde bulundu.
Deniz Turizmi Ekonomiye 16 Milyar Dolar Katkı Sağlıyor
Dernek açıklamasında Türkiye'nin yaklaşık 8 bin 500 kilometrelik kıyı şeridi, marina yatırımları, yat turizmi ve mavi yolculuk kültürüyle dünyanın önde gelen deniz turizmi ülkeleri arasında yer aldığına dikkat çekildi.
Verilere göre;
- Türkiye'nin 2025 yılı turizm geliri 65,2 milyar dolar olarak gerçekleşti.
- Deniz turizminin ekonomiye katkısının yaklaşık 16 milyar dolar seviyesinde olduğu değerlendiriliyor.
- Kültür ve Turizm Bakanlığı verilerine göre Türkiye'de 2 bin 350 yat işletmesi, 3 bin 1 yat ve 26 bin 9 yatak kapasitesi bulunuyor.
- Muğla, 2026 yılının ilk altı ayında gemi, yat ve deniz hizmetleri alanında 10,6 milyon dolar ihracat gerçekleştirdi.
Sezon Ortasında Yürürlüğe Girdi
Sektör temsilcileri, düzenlemenin turizm sezonunun en yoğun döneminde herhangi bir geçiş süreci tanınmadan yürürlüğe girdiğini belirterek, işletmelere uyum süresi verilmemesinin hukuk güvenliği ve öngörülebilirlik ilkeleriyle bağdaşmadığını savundu.
Bodrum Denizcilerinin Talepleri
Bodrum Denizciler Derneği, 7590 sayılı Kanun'un deniz turizmini ilgilendiren hükümlerinin yeniden düzenlenmesini istedi.
Derneğin talepleri şöyle sıralandı:
- Deniz turizmi araçlarının büyük ticaret gemilerinden ayrı değerlendirilmesi,
- Gemiadamı cezalarının tekne boyu, yolcu kapasitesi, faaliyet alanı ve ihlalin oluşturduğu risk dikkate alınarak kademelendirilmesi,
- Küçük ve orta ölçekli işletmeler için uygulanması mümkün olmayan 250 bin TL sabit idari para cezasının kaldırılarak yerine kusur ve işletme ölçeğine dayalı adil bir yaptırım sistemi oluşturulması.